Wald, I – IX

I   Auge

 

I lauf barfuess unter Bueche uf em Sägmääl vo dr Finnebahn. D Oobesunne glänzt und glettet dr Boode. Do taucht näbe mir us em tote Winkel e Schatten uf. I wird langsamer, stell d Auge scharf – und sprint los. Dä näbe mir macht s Glyych. Chopf an Chopf raase mer dur e langi Kurve, är uf vier, ich uf zwäi Bäi. I hämmere d Fiess in Boode und gib s Letscht. Syt Johre hani nümm sone Spurt aanegläit – doch, o Fruscht, dr ander isch e Spüürli schnäller. Zwee Meter Vorsprung het er scho, drei. I gib s Letscht, chumm wider e chly nööcher. Do macht er e Satz, am tiefschte Punkt vo dr Kurve, verschwindet, was gisch was hesch, in ere Röhre. I stopp, chüüch – und ryss e Flangge hindedry. Schwarz ischs in dr Röhre und tootestill. Us dere Schweerzi funkle my zwäi gääli Augen a. Im Chäärn d Schlitz vo de Pupille. Är blinzlet. S Gääl verschwindet. E Härzschlag lang isch tiefschti Nacht. I schmeck se, sy Angscht. Und är schmeckt my schlächts Gwüsse. Wider blitzts, chuum e Meter vor mir, scharf, goldig. Und wenn er my jetz aspringt? Näi, Schluss mit Angscht, dänk i und flüschteren ins Gäälen yyne, gratulier em zu sym Siig, entschuldige mi, dass en so ghetzt ha, us luter Gwunder. Syni Auge lüüchte. Tiefgääl. I stand uf. E bitz, dunkts mi, syg au my Härz jetz gääl. S Blitzen us de Schlitz vo dene Dachsauge nimm i häi. S isch s Liechtbild vo mym Summer.

«I Auge» von Markus Ramseier gesprochen:

II   Jeeger

 

S isch am Yydunkle. I stand am Waldrand, lueg uf d Matten uuse. Dört herrscht äi Friide. Me ghöörts nur lyycht schnuufe, lyycht schaaren im Boode. Do knackts über mir, churz, metallisch. Das Grüsch kenn i, und au die uf dr Matte schyynes z kenne. Innert Sekunde si si wie vom Ärdbode verschluckt – e paar Meter wyter unde, in ere sanfte Muelde. S Gras stoht dört grad so hööch, dass es se verdeckt, wenn si sich ganz, ganz flach aanelegge. Stilli. Nur ab und zu bewegt sich s Gras an ere Stell churz und i mäin e paar Sträife z gseh, e Klapps z ghöre. Aber vilicht bild mir das au nur yy. Schliesslig wirds immer dämmriger und i starr jetz scho bald e halb Stund uf die Matten uuse. Wie dä ooben an mir. I kenn en guet. Au mir si still. Im Dorf unde gönge die erschte Liechter a. Wider klackts metallisch. Är gits uf, dä oobedraa, stygt d Läitere durab vom Hoochstand, grinst verlääge, won er vor mer stoht, schulteret d Flinte. Äimol meh häi si iim e Schnippli gschlaage, die im Gras. Über fufzäh Tier han i zellt, Bache, Überlöifer und Früschling. I kenn niemer im Wald, wo sone Gspüüri het für die tote Winkel, wo wie dr Blitz uf dr Stell cha verschwinde, käini Junge, wo so diszipliniert uf iri Mietere lose, wo so geduldig chönne warte, und männgisch weer i froh, i weer so schlau wie ne Wildsou, wenn i mi verfolgt fühl, und chönnt my yyloo uf s Spiil im tote Winkel – wo dr Steercher mues verliere.

 

 

III   Haas      

 

Fascht jeden Obe mach i e Waldlauf uf my Kuppen uufe. Dört lähn my an e Bueche und schnuuf tief duure. Männgisch chunnt mer dr Seppli in Sinn. I lueg um mi, ghöör d Stimm vom Santichlaus: Und was isch mit em Chünngel Seppli? I zuck zämme, gseh dr Stall vom Seppli vor mer, gseh, wie dr Seppli im dräckige Stroh hockt und an ere schimmlige Brotrinde chnabberet, will ich wider z fuul gsi bi zum mischte, gseh, wie dr Santichlaus sy Sack ufmacht und säit: Wenns im e Johr nid besser isch, steck di do dryy. D Wienacht isch cho, d Ooschtere, und dr Stall isch dräckiger gsii denn je. Dr Vater het gwätteret: So gohts nümm wyter. Am erschten Auguscht wird dr Seppli gmetzget. – In ere laue Friesummernacht, wo alli tief gschloofe häi, han i dr Seppli an de Löffel packt, han en in Schuelsack gsteckt und em e Riebli zwüsche d Pfööte druckt. Denn bin i dur e Garte gschliche. Am Waldrand han i d Taschelampe azündet. Im Schuelsack hets grumort. Dooben uf dr Kuppe han i dr Schnuuf aghalte – und dr Sack ufgmacht. Dr Seppli het an dr Bueche gschnupperet und isch dervooghopplet in d Nacht. Und i bi zrugg düsselet. Niemer het öppis gmerkt. D Eltere häi gmäint, es syg e Panne, s Törli am Stall häig sich verchlemmt. Und dr Santichlaus het nümm gschumpfe, won er wider cho isch. I ha bis hüt käi schlächts Gwüsse, will i ganz sicher bi, dass uf myner Kuppen ooben us em Chüngel Seppli, wos eso dräckig gangen isch, in dere Summernacht (und sygs nur für churzy Zyt) e richtige Haas worden isch.

 

 

IV   Nacht

 

Die mäischte Lüt häi znacht Angscht im Wald. Sogar Hüüne vo Manne föngen im Dunklen afo schlottere. Bi mir isch das andersch. Niene fühl i mi sicherer als im nächtliche Wald. Niemer gseht my, also cha mer au niemer öppis mache. Nie ghöör i so guet und schmeck so vil, wie wenns um mi umme fascht schwarz isch. Als Chind han i mit mym Cousin ammen in ere Hööli übernachtet, dooben im Felsehäim. Moodrig het si gschmeckt, die stilli, vollkommeni Schweerzi, tief under de Wurzle vo de Böim. Au wenns eso äng gsii isch, dass mer d Chöpf aagschlaage häi: die Schweerzi het öisi Buebewält wyter gmacht als dr hellschti Daag.

Chürzli bin i au dur e Wald gloffe in der Nacht, ha ganz mym innere Kompass vertrout. Do ghöör i us em Dunkle Schritt, wo diräkt uf mi zuechömme, scho ganz, ganz nööch. Dr Schnuuf vome Mensch, wo rennt wien iich. Dasch mer no nie passiert – und s jagt mer vor Schreck dr Puls uufe. Nid wäge mir. Was mach i nur, dass dä ander nid dr Schlag trifft, wenn er im nöggschde Momänt chopfvora in my yynedätscht? I blyb stoh und rief in d Schweerzi: nid verschrecke. E helli, kecki, wyyblichi Stimm antwortet. S wird mer warm ums Härz. Gseh duen i die jungi Frau nid. Aber si stoht jetz grad näbe mer, chlopft mer beruigend uf d Schultere und säit: Muesch käi Angscht ha, Papi.

 

 

V   Hund

 

Au wenn i fascht jede Daag dure Wald renn, und au wenn i unterwägs ganz vil Hünd atriff, i ha no nie Probleem gha mit de Vierbäiner. S macht mer nüt us, wenn si nid an dr Läine si, s het mi no nie äin bisse, am weenigschte d Senta, obwol ire Mäischter immer wider lut usrieft, was für e Souhund das syg, die Senta, was für e Dräckköter, wo hinden und vorne nid folgt, was für e himmeltruurige Baschter. D Senta isch e grosse Hund, e wysse Labrador, ire Mäischter e grosse, feschte Ma mit wysse Hoor, wo d Läine vor allem als Päitsche brucht. Mäischtens ghöören scho vo wytem zwüsche de Böim duure, syni Litaneie, syni Fliech. Emol isch er vor mym Büro gstande und het mi aagschnauzt, öb iich d Polizei uf en ghetzt häig. Näi, han i gsäit. I wäiss, dass das nüt nützt, drum han is nid gmacht, und i wäiss, dass er mer das bis hüt nid glaubt. Me cha nid yygryffe, säge si bi dr Polizei, höggschdens e Verwyys ertäile, aber was nützt das bi äim, wo au die zwäit Frau dervoogloffen isch, und wo dr lieb lang Daag nüt macht als schimpfen und toobe? Männgisch hockt er uf em Bänkli under dr Kuppe und schreit: Senta chumm, Senta Fuss. Si chunnt immer und sitzt vor syni Bäi. Und är haut ere zum Dank äini über d Schnauzen aabe. Si winslet nid, wädlet nur mit em Schwanz und luegt en a mit ire dunkle, klaren Auge. Vilicht isch si s äinzig Wäse, won en durschaut, wo gseet, dass tief in im inne no öppis anders isch. Vilicht macht en das eso fertig.

 

 

VI   Bueb

 

I stand am Waldrand, won e schnittigs Auti uf my zuebraust. Uf em Mergelplatz vor mer drääjts en ängi Schlaufe, stoppt mit eme Ruck – und hüllt mi in e Staubfahnen yy. Die lingg Hintertür goht uf. E Bueb quätscht sich uuse, öppe zäh Johr alt und nid dr dünnscht. Unschlüssig blybt er näb dr Tür stoh, luegt my aa. Do goht vorne d Schyyben aaben und e luti Stimm, offebar die vom Vater, trybt en aa: hopp, seckle. Mit eme stumme Süfzger setzt sich dr Bueb in Bewegig, ballt d Händ zu Füscht, trabt äimol um e Parkplatz umme, nid grad wie ne Rehli. Dr Vater bletteret unterdessen in dr Zytig und lähnt dr lingg Arm us em Fänschter. E Bass hämmeret. Wo dr Bueb zrugg isch bim Auti, säit dr Vater ohni ufzluege: wyterseckle, aber e chly zaggig. Dr Bueb zöögeret – und git sich nomol e Ruck. Nach der zwäite Rundi: S glyyche Spiili. Nur hächlet dr Bueb jetz scho zimmli und bringt s Muul chuum meh zue mit dr schwere Zunge. Nach der dritte Rundi dänk i: Wenn der Herr jetz e Bängel in Wald schiesst, goht der Bueb en ächt uf de Chnüü go sueche im Unterholz und schleppt en zrugg zwüsche de Zehn? Aber so wyt chunnts nid. Dr Maa knallt d Zytig uf d Fuessmatte näbe sich, git im Bueb e churze, scharfe Befähl: sitz. Dr Motor hüült uf, dr Mäischter drääjt en ängi Kurve, braust drvo und stöibt mi zum zwäite Mol yy. Dr ganz Uslauf het chuum lenger duurt als die Gschicht. 

 

 

VII   Bussard

 

I lo my dur e Wald lo tryybe, fascht mit gschlossnigen Auge. Dä Mergelwääg kenn i uswändig, jede Stäi, jedi Chrümmig. I tuckere vor my aane wie nen alte, ölverschmiirte Kutter uf em Meer. Plötzlig wirds dunkel. I gspüür e Luftstooss, e fyyne Stich zmits uf em Chopf. Denn gseen en über mir, dr Vogel, mit Schwinge fascht so bräit wie myni Ärm. Er landet vor mer uf emen Ascht, nimmt mi stumm ins Visier. I stand bockstill. Dr Schwäiss tropft mer ins Stirnband, oder isch es Bluet? Dr Bussard fixiert mi, äi Minute, zwäi. I ryss mi zämme, schlyych under däm Ascht duure und schiil süüferli hindere. Au dr Vogel drääjt dr Chopf lyycht. I lauf e chly schnäller, fang afo traabe – do wirds wider dunkel. Dasmol sträift er mi knapp nid, hockt uf e nöggschd Ascht. Starrt mi wider a. Jetz han i gnue. Schritt für Schritt däppelen ich ruckwärts. Dr Bussard folgt mer über de Baumchroone. Won i us em Wald chumm, kräist er hööch am Himmel, begläitet mi bis vor s Huus. Was dänkt er ächt, dört oobe: Provozier mi nid, Mensch, mit dym roote Stirnband, mach e Booge um my Näscht, wenn i myni Jungen ufzieh, i ha scho gnue Stress, au ohni di? Im Badzimmer stand i vor e Spiegel. D Schrammen isch wie mit em Lineal zoogen und huuchfyyn. I bruch Wuche, bis i mi wider uf e Mergelwääg getrou, ohni Stirnband. Nüt passiert, nie meh, aber männgisch mäin i no hüt e Schatte z gseh über mer, läng mer an Chopf und gspüür e fyyne Stich.

 

«VII Bussard» von Markus Ramseier gesprochen:

 

VIII   Rotchäppli

 

Verzell mer e Märli, het my Göttimäitli bättlet. I has bsunders guet welle mache und im Internet s Stichwort Rotchäppli yygeh. Hunderti vo Rotchäppli si am Bildschirm uf mi zuegstürmt: s Rotchäppli underwäggs im All, im Panzer uf eme Wieschtetripp und im dunkle Fläischwolf, s Rotchäppli, wies dr biider Beamti, dr Jurischt in sym Jurischtedütsch, dr Mathematiker mit syne Formle verzellt, s verirrte Presidänte-Rotchäppli als französische Comic, e männlichs Rotchäppli im Ferrari als Lehrspil. Schüüchi, frächi, pervärsi Rotchäppli sy dur s elektronische Unterholz gstolperet. I bi sälber ins Stolpere cho. Under dene rote Chäppli han i meh und meh Fratze entdeckt. My Gsundhäit het en Interrupt übercho, het e Mueter zu irem pubertierende Rotzchäppli gsäit. Tief in mir inne het dr bös Wolf afo knurre. Drum han i mi sälber zum ene Interrupt entschlosse, ha myni Turnschue gschniert und bi in Wald trabt. Dort han i käis vo myne tusig internätte Rotchäppli troffe. Aber hööch oben uf eme Buechenascht isch e Chüzli ghockt und het mi durdringend agluegt. I ha zrugggluegt. Minutelang. Meh nid. Käini Links. Käini Klick. Stilli. Es isch emol e miede Maa gsi, dä isch in Wald gange. Do het er uf emen Ascht e Chüzli gseh mit grosse, runden Auge, han i s Märli für my Göttichind agfange.

 

 

IX   Ross

 

Die ungschminkt jung Frau, wo mi vor männgem Johr zmitts im Wald vo ooben aabe mit französischem Akänzt gfrogt het, wos nach Arleshäim gieng, isch nid überheeblich gsi, sondern äifach wyt oobe gsässe, uf eme mächtige Schimmel, won en ovale bruune Fläck gha het am linggen Ohr. I bi zündrot worde – nid will dr Wääg kompliziert gsii weer. Die Frau mit irem Rossschwanz und däm Strahle in den Auge het mi schlicht umghaue. So Auge han i no nie gseh. Glücklig und verwirrt han ere noochegluegt, bis si verschwunde isch um die nöggschd Kurve. Dehäi han i afo grüüble: Wo chönnt si ächt wyterryte nach Arlesheim – Richtig Jura, dur Frankrych? I ha Charte vor mer usbräitet, Wohrschynligkäitsrächnige aagstellt – und gfolgeret, dass die gröscht Chance, my Traumfrau je widerzgseh, drin bestande het, jede Daag um die glyych Zyt an dere Stell z warte, won ere begegnet bi. Wuche-, monatelang han i das gmacht. Denn ha mer afo bybringe: chönne warte häisst nie warte. I ha mi in anderi Fraue verliebt, ha ghürotet, bi Vater vo vier Chind worde. Doch dur dä Wald renn i no immer. Mäischtens dänk mer nüt me drby, wenn i am Ort verbychumm, wo my Ryterin mi nach em Wääg gfrogt het. Aber jedes Mol, wenn i e Schimmel gseh, wo ne Frau druf sitzt, lueg em rasch ans linggen Ohr, lueg d Frau a – und bi froh, dass i im Archiv vo mym Härz en innerschts, chindlichs Bild cha bewahre – vomen Ängel im Wald und ungschminktem Glück.

Kulturpreis des Kantons Basel-Landschaft 2014

Vogelheu von Markus Ramseier

 

Im September erhielt Markus Ramseier den Kulturpreis des Kantons Basel-Landschaft, u.a. für den zuletzt erschienenen Roman «Vogelheu»..

 

Das Buch wurde in der Sendung BuchZeichen auf Radio SRF1 von Michael Luisier vorgestellt. 

Hier gibt es die Sendung zum Nachhören »

 

... und auch in Reflexe auf Radio SRF2 präsentiert.

Vogelheu von Markus Ramseier

Die Buchvernissage vom 5. September 2013 im Kultur- und Sportzentrum in Pratteln erlebte einen Grossaufmarsch. Eine Zusammenfassung samt abschliessendem «Vogelheu-Rap» findet sich auf pratteln.net  > 

Lesungen «Vogelheu» + «Zwergenheim»

Mäandertal von Markus Ramseier

Zur Zeit arbeitet Markus Ramseier am nächsten Romanprojekt «Öd». Er liest  aber weiterhin an diversen Orten aus  «Vogelheu» und «Zwergenheim» (Kindergeschichten).

Mehr dazu unter Veranstaltungen >

 

Weinprobe

Mäandertal von Markus Ramseier

Die Weinkellerei Siebe Dupf hat zu Markus Ramseiers neuem Roman einen funkelnden Rotwein abgefüllt. Mehr dazu >